De digitale (r)evolutie in de klas

Gisteren heb ik voor de Staten-Generaal (een overleg tussen het secundair en het hoger onderwijs) een presentatie gegeven over de digitale (r)evolutie in de klas. De introductie van de sessie klinkt als volgt:

KHBO-collega Matthieu Calu neemt jullie op snel tempo mee doorheen de digitale (r)evoluties en hun invloed op de klaspraktijk. Het overzicht omvat de iPad, de smartphone, software in de cloud en sociale media, maar ook kleine handige tools die het je als docent/leerkracht makkelijker maken. Waar staan we nu en wat kunnen we nog verwachten in de toekomst? En nog belangrijker: hoe kunnen we al die (r)evoluties gebruiken in het onderwijs? En moeten we al die (r)evoluties wel allemaal volgen?

Deze presentatie werd zeer goed onthaald en ik wil jullie de slides dan ook niet onthouden.

Formulieren maken met Google Forms

Vrijdag heb ik op de onderwijsdag van Vives (de nieuwe naam van KHBO & KATHO vanaf september 2013) een workshop gegeven over het maken van formulieren met Google Forms. En alsof het gepland was, is Google Forms vernieuwd de dag ervoor (31/03/2013).

Een aantal collega’s vroegen of er informatie over Google Forms te vinden was op mijn blog. Het leek me dan ook geen slecht idee om op zijn minst de presentatie van de workshop op mijn blog te plaatsen (trouwens gemaakt met Google Presentation).

Rembrandt van Rijn op Facebook

Het Nederlandse Rijksmuseum heeft een filmpje gemaakt waarop te zien is hoe Rembrandt Facebook zou kunnen gebruikt hebben, met reacties van tijdgenoten.

YouTube Preview Image

Heel leuk gedaan en ik zie hier wel potentieel in voor het onderwijs. Het lijkt me een moderne manier om figuren in de geschiedenis te situeren en hun levensloop voor te stellen. Alleen vraag ik me af hoe dit precies gemaakt is. Weet iemand of hiervoor programma’s voor bestaan?

Ipad in het onderwijs

Er is de laatste weken (en maanden) al enorm veel geschreven en gezegd over de iPad van Apple. Nu de iPad er ook effectief is en de eerste ervaringen en applicaties er zijn, is het het een goed moment om alles eens rustig op een rijtje te zetten. De meeste reviews zijn het er over eens dat de iPad een fantastisch apparaat is en zelf ben ik ook zeer enthousiast over de iPad en vooral over de mogelijkheden die het creëert. Ik zie de iPad vooral als een facilitator die een heleboel dingen mogelijk maakt. In deze post wil ik vooral ingaan op de mogelijkheden voor het gebruik van de iPad in het onderwijs.

Lesmateriaal

De iPad is met iBook een ereader, maar niet het soort ereader dat we kennen als de Kindle. En dat maakt het net interessant voor het onderwijs. Daar waar de traditionele ereaders door de eInk beperkt zijn tot statische weergave van boeken, tijdschriften of kranten in zwart-wit, kan het kleurenscherm van de iPad een veel rijkere leeservaring bieden. De toegevoegde waarde van de iPad is dan ook de mogelijkheid tot het toevoegen van audiovisuele content, dynamische content en interactie.  Nu bieden veel uitgevers al extra materiaal aan op een website, maar het zou veel beter zijn om dit allemaal te integreren in één digitaal handboek. Een mooi voorbeeld hiervan is de vook die ik in op mijn microblog besproken heb. Ook het concept van Sports Illustrated is met de iPad perfect mogelijk. Aangezien de iPad het open ePub gebruikt voor zijn ebooks, kan elke leerkracht zonder extra kosten zijn eigen lesmateriaal publiceren.

Daarnaast maakt digitaal lesmateriaal het mogelijk om regelmatig updates door te voeren zonder daarvoor een volledig nieuw boek te moeten publiceren. Je zou zelfs kunnen denken aan huurformules voor handboeken in plaats van het verplicht aankopen van boeken. Ook selecties kopen of huren kan nu veel makkelijker. Om nog maar niet te spreken over de voordelen voor het milieu door het beperken van het papier dat gebruikt wordt.

Het eerste bedrijf dat opgericht is met als doel het maken van digitaal lesmateriaal voor de iPad bestaat reeds: Inkling. En het is niet zomaar een klein bedrijfje, want ze hebben al samenwerkingsverbanden met McGraw-Hill en Pearson. Zij beseffen dat een handboek niet hetzelfde is als een leesboek of een magazine. Een handboek lees je niet van begin tot einde en moet steeds kunnen veranderen en up to date gebracht worden. Navigatie is dus zeer belangrijk. De iPad maakt het ook mogelijk om statistische afbeeldingen te vervangen door interactieve figuren. Tussen de tekst kunnen ook tips, links, opmerkingen en toetsen geplaatst worden. Inkling maakt het mogelijk voor docenten om hoofdstukken digitaal uit te delen en zelfs om te zien waar elke student zit in het handboek. Aan studenten biedt het de mogelijkheid om notities te nemen en die ook te delen met medestudenten. Inkling zal ook geen volledige boeken aanbieden in de iTunes store, maar hoofdstukken die docenten zelf kunnen combineren tot een cursus.

Inkling op de iPad

Inkling op de iPad

Ook in Nederland is er al een bedrijf bezig met een framework om PDF’s om te zetten in interactieve boeken met video, kaarten, grafieken enzovoort op de iPad. Het framework noemt Stretchpad en is zowel bedoeld voor kranten, tijdschriften als educatieve uitgaves.

Mobiliteit

In tegenstelling tot een laptop of zelfs netbook weegt de iPad heel weinig (700 gram). Heel makkelijk dus om mee te nemen in een tas, daar waar nu veel studenten klagen over het extra gewicht dat ze telkens moeten meezeulen. Het feit dat een iPad 10u meegaat (of zelfs meer dan 140u voor muziek) betekent ook dat hij niet opgeladen hoeft te worden tijdens de les. ‘s avonds aan de stroom hangen is voldoende om hem de volgende dag te kunnen gebruiken zonder een stopcontact. Ook dit is vandaag de dag nog een groot struikelblok bij het gebruik van laptops in de lessen.

Daarnaast is de iPad heel makkelijk overal te gebruiken en met de toevoeging van 3G kan je er ook overal mee online. Zo kan een student een artikel of een stuk lesmateriaal lezen op de trein en er wat notities bij nemen, de notities van de les doornemen of zelfs voor het examen nog vlug even de leerstof doornemen. Men heeft de mond vol van overal en altijd leren, maar met de iPad wordt dit nu voor het eerst ook echt mogelijk.

Veiligheid en stabiliteit

Er komt veel kritiek op het gesloten apps-systeem dat Apple gebruikt voor de iPhone/iPod touch en nu ook gebruikt voor de iPad. Daardoor zou de gebruiker beperkt worden in zijn mogelijkheden. Zelf heb ik nog geen last gehad van die beperkingen, maar belangrijker is dat dit systeem zorgt voor een stabiel en simpel te gebruiken apparaat. Dit zou ook betekenen dat er veel minder softwareproblemen zijn met studentenlaptops, geen virussen, één plaats om de juiste applicaties te vinden en eenduidigheid qua installatie. Nu moeten we voor elk softwarepakket dat de studenten op hun laptop moeten gebruiken een handleiding schrijven voor de installatie. Met de iPad beperkt zich dit tot een link naar de applicatie in de App Store. Daarnaast is een iPad natuurlijk direct bruikbaar wanneer je het uit je tas haalt, daar waar het toch enkele minuten duurt voor een laptop opgestart is (en op het einde van de les weer afgesloten is).

Notities nemen

De iPad beschikt over een virtueel keyboard dat volgens de eerste berichten redelijk goed is, maar daarnaast heeft het de mogelijkheid om er een extern toetsenbord aan te koppelen. Hierdoor is de iPad meteen ook geschikt voor het nemen van notities in de les. Het grote voordeel ten opzichte van een laptop is hier het touchscreen: grafieken of schema’s kunnen simpelweg met je vingers  in de notities ingevoegd worden. De microfoon die ingebouwd is in de iPad kan daarbij ook nog eens de lessen opnemen zodat de student later kan terugluisteren. We zouden zelfs kunnen denken aan spraaksoftware die de  lessen onmiddellijk omzet in tekst, die de student dan eventueel hier en daar kan bijsturen.

Sommigen zeggen dat de iPad enkel geschikt is om materiaal te consumeren, maar niet te produceren. Als je kijkt naar het iWork-pakket van Apple op de iPad, lijkt me dit helemaal niet het geval. Met Pages krijg je alle mogelijkheden van een tekstverwerker, met Numbers een volledig rekenblad en met Keynote de beste presentatiesoftware. Ondertussen zijn de eerste notitie-apps al beschikbaar op de iPad, zoals CourseNotes (waarvan je een filmpje hieronder kan bekijken) of Audiotorium waarbij ook de spraak wordt opgenomen.

Presenteren

Dankzij de Keynote app en de VGA-adapter kun je met de iPad presentaties maken en ze ook geven. In de eerste plaats kunnen leerkrachten dit gebruiken om lesmateriaal te presenteren, maar dan zonder een laptop mee te nemen of een vaste pc te gebruiken. Dit biedt ook de mogelijkheid om studenten in de les presentaties te laten maken op hun iPad en die dan te laten aansluiten aan de projector om bijvoorbeeld een spreekbeurt te geven.

Het relatief grote touchscreen van de iPad met een zeer grote kijkhoek maakt het ook mogelijk dat meerdere studenten samen aan één iPad werken. Zo kunnen ze bijvoorbeeld makkelijk per twee een artikel/foto/filmpje bekijken en ook allebei de iPad bedienen.

Interactie

Ik zie ook nog een voordeel op het gebied van interactie tussen studenten en docent. Elke leerkracht zal het ermee eens zijn dat opengeklapte laptops voor een muur zorgen tussen de studenten en de docent. De studenten zitten veilig achter hun scherm en de docent kan niet zien wat de student aan het doen is. In een auditorium wordt het helemaal erg: daar zie je als docent de studenten soms niet zitten achter hun laptopscherm. Doordat de iPad plat op de bank ligt (of onder een lichte hoek met een hoes) komt die muur te vervallen. De situatie keert terug naar die zoals met boeken en notities op papier. Voor veel leerkrachten zal dit waarschijnlijk ook makkelijker te aanvaarden zijn dan laptops in de les. Het contact met de studenten zal terug beter zijn.

Apps

Een belangrijke factor bij het al dan niet slagen van de iPad zal bij de ontwikkelaars van software liggen: het is hun taak om het apparaat te vervolmaken. Als zij het potentieel van de iPad ten volle benutten en een heleboel nuttige en inventieve applicaties ontwikkelen zal de iPad ongetwijfeld een succes worden. Gebeurt dit niet, dan blijft het potentieel onaangesproken en zal de iPad waarschijnlijk geen tweede iPhone-succes worden. Gezien de innovatieve apps die er verschenen zijn voor de iPhone  en de eerste apps voor de iPad heb ik er echter het grootste vertrouwen in.

Multitasking

De iPad zal binnenkort met het iPhone OS 4 multitasking ondersteunen. Sommigen beweren dat de multitasking die Apple toelaat, niet echt multitasking is. Je kunt het inderdaad niet vergelijken met multitasking op een pc waarbij allerlei vensters om je aandacht vragen, maar dit vind ik net een voordeel. Hierdoor kun je gefocust werken, zonder constant afgeleid te worden. Het is al meermaals aangetoond dat mensen niet kunnen multitasken.

Prijs

Misschien hetgeen de meeste mensen verwonderde was de prijs: voor slechts $499 heb je al een iPad. Voor het onderwijs lijkt 3G me niet noodzakelijk en met 16GB kom je ook al een heel eind. In euro’s zal de prijs waarschijnlijk nog iets lager liggen (ik schat €449) en voor het onderwijs zal je er waarschijnlijk ook nog eens onderwijskorting op krijgen. Hierdoor is de iPad heel betaalbaar: goedkoper dan een laptop en maar net ietsje duurder dan een netbook.

Kritiek

De meeste kritiek die je hoort op de iPad gaat over het ontbreken van Flash (nu multitasking eraan zit te komen). Nochtans ben ik daar zelf wel tevreden mee, want Flash vraagt enorm veel van een computer en met HTML5 is er een veel betere oplossing. Een mooie quote die ik las over het ontbreken van flash, kan ik volledig onderschrijven: It’s not an omission, it’s a mission. En die missie lijkt goed te lukken, als je naar de lijst van sites kijkt die al overgeschakeld zijn op HTML5.

Als afsluiter een filmpje dat bewijst dat Apple 15 jaar geleden al bezig was met het gebruik van tablets in scholen.

Apple Keynote

Maandag heb ik samen met mijn collega Yannick Sturbeaux een presentatie over Apple en Mac OS X gegeven aan de KHBO. Het was de bedoeling om de mede-docenten te laten kennismaken met Apple. De reacties waren zeer goed, en ik wil jullie de slides dan ook niet onthouden.

 

     

Er is ook een filmpje, speciaal voor de iPod (met het intro-liedje en alle overgangen).

Digital natives … of toch niet?

In elk artikel en elke conferentie over IT in het onderwijs vallen de termen digital natives en digital immigrants minstens één keer. Waar gaat het hier over? Onze studenten worden verondersteld computers, het internet en digitale toepassingen perfect te kennen en er dagelijks mee bezig te zijn. Ze zijn ermee opgegroeid en het is als het ware hun tweede natuur. Wij als docenten daarentegen zijn digital immigrants. Voor ons is het helemaal niet zo vanzelfsprekend om met al die digitale toepassingen om te gaan. We zijn er immers niet mee opgegroeid en moeten ermee leren omgaan. Op dit vlak zijn onze studenten ons dus een stapje voor.
Continue reading

Dataportability

Naar aanleiding van het video interview van Chris Saad lijkt het me interessant om wat dieper in te gaan op dataportability. Kort gezegd betekent het dat alle data van en over jou centraal opgeslagen wordt en door derden (gecontroleerd) bekeken of gebruikt kan worden.

Met de enorme toename van sociale netwerksites, fotosites, videosites enzovoort begint je informatie alsmaar meer verspreid te worden. Het is dan ook een enorme opgave om dat allemaal bij te houden en telkens dezelfde informatie in te geven. Daarom is het hoog tijd voor een oplossing waarbij de gebruiker niet telkens zijn data overal moet ingeven, maar de data bij de gebruiker blijft.

Hieronder een korte video met de bestaansreden en doelstellingen van Dataportability:
Continue reading