ePortfolio (1)
4 Feb
Ik heb al enkele videoseminaries van het Impulscentrum over ICT en multimedia in het onderwijs bijgewoond. Er volgen er nog enkele in de loop van het academiejaar. Ik zal proberen van elk videoseminarie dat ik bijwoon (of bijgewoond heb) hier een verslag neer te pennen. We gaan van start met het videoseminarie over ePortfolio. Het verslag is nogal uitgebreid en daarom heb ik het opgesplitst in twee delen. Hieronder volgt deel 1:
Een portfolio kan in hoofdzaak op twee manieren gebruikt worden. Ofwel is de portfolio een samenvatting en bewijsmateriaal van ervaringen, ofwel is het een weergave van het persoonlijke groeiproces. Dit onderscheid is essentieel voor het gebruik en de manier waarop de portfolio samengesteld wordt. Het ene sluit wel het andere niet uit. Het is best mogelijk om twee portfolios samen te stellen.
Een portfolio die gebruikt wordt als bewijsmateriaal, leunt sterk aan bij de productvisie van onderwijs, waarbij gestreefd wordt naar duidelijke uitkomsten die toepasbaar zijn in de samenleving. Zoals ik straks zal bespreken, kan zo een portfolio immers gebruikt worden om tijdens een sollicitatiegesprek bepaalde competenties te bewijzen. Een portfolio die een weergave is van het persoonlijk groeiproces sluit dan weer nauw aan bij de procesvisie, waarbij de aandacht vooral gaat naar persoonlijke ontwikkeling van de student, zonder een vooraf bepaald doel.
Praktische doelstellingen
Wanneer we spreken over ePortfolio, moeten we praktisch gezien rekening houden met twee doelstellingen: gebruiksvriendelijkheid en transfereerbaarheid. De software moet simpel genoeg zijn, zodat het bijhouden van een ePortfolio geen drempel is. Daarnaast is ook de transfereerbaarheid belangrijk. Wanneer een portfolio op een goede manier samengesteld is, dan heeft het een breder nut dan enkel binnen de gevolgde opleiding. Het kan immers ook dienen als bewijsmateriaal bij een sollicitatiegesprek of bij het aanvatten van een nieuwe opleiding. Daarom is het belangrijk dat de student zijn portfolio makkelijk met zich kan meenemen. De portfolio mag dus niet opgesteld zijn in een gesloten formaat, maar moet voldoende open zijn om makkelijk overzetbaar te zijn.
Inhoudelijke doelstellingen
Inhoudelijk kunnen we het ePortfolio ook opdelen in twee (of drie) doelstellingen: Assessment FOR learning (en/of levenslang leren) en Assessment OF learning.
Levenslang leren kunnen we onder de noemer Assessment for learning plaatsen, zei het dat levenslang leren natuurlijk de opleidingsduur overschrijdt, daar waar assessment for learning beperkt is tot de opleidingsduur. In beide gevallen is het student-ownership belangrijk. De student bepaalt dus in grote mate wat er in de portfolio terecht komt en heeft er het volledige eigendom over. Dit portfolio dient vooral als reflectie en is dus een weergave van het persoonlijke groeiproces. Hierbij spreekt men van formatieve evalutie.
Als het doel Assessment of learning is, heeft men een volledig andere aanpak nodig. Hier is het doel immers het toekennen van punten aan de studenten en het geven van een accreditatie, of met andere woorden summatieve evaluatie. Hierbij is het zeer belangrijk dat er een grote mate van standaardisatie is, om de verschillende studenten onderling te kunnen vergelijken. Daarnaast moet men ook aan de juridische waterdichtheid van de portfolio denken. De portfolio dient immers ter accreditatie. Student-ownership is hier dus niet mogelijk, maar de docent of de onderwijsinstelling moet hier de vorm bepalen. Bij dit doel is de portfolio dus een samenvatting van de ervaring en kennis van de student en dient het als bewijsmateriaal.
Beide doelen sluiten elkaar niet uit en een combinatie van beiden is ideaal. Zo is het in Toledo+ perfect mogelijk om meerdere portfolios te maken op basis van grotendeels hetzelfde basismateriaal. De ene portfolio kan dan gevuld worden met bewijsmateriaal en dienen ter accreditatie, daar waar de tweede portfolio gevuld kan worden met ervaringen en vorderingen. De eerste portfolio volgt hier dan een strikt opgelegd stramien, daar waar de tweede portfolio volledig student-owned is en vrij ingevuld kan worden.
In deel 2 gaan we dieper in op de inzetbaarheid, het platform en de bezwaren.
No comments yet